ՔԱՀԱՆԱՆ ՈՒ ԳԱՅԼԸ
/առակ/
Մի քահանա իմաստասեր,
Կանչեց գայլին, որ տա դասեր,
Դառնա բժիշկ, ընթերական,
Մաթեմատիկ կամ քերական։

-Դու ամենից խելոքն էլի,
Անուս մնաս, ինձ չեմ ների,
Քեզ բոլորից վեր կդասեմ,
Կրկնիր, որդիս, ինչ քեզ կասեմ․․․

Բ- բաղաձայն, Բ- մեծատառ,
Գայլը կրկնեց․․․հայացքն անտառ,
Ա- փոքրատառ, ա- ձայնավոր,
-Ա-ու՜․․․-հնչեց ձայնն ահավոր։

Հիմա կրկնիր, Բ, ՛- ա՛, ասա Բա՛,
Գայլը նայեց մի աներկբա,
-Սովորեցինք մենք երկու տառ,
Գայլը կրկնեց, - Բա՜, երկու գառռռռ․․․

Տեր -հայրն ասաց՝ անիմաստ է,
Ինչ էլ ասեմ, մի բան փաստ է․
Գառն է սրանց Այբն էլ ,Գիմն էլ,
Գայլատոհմի գերբն ու հիմն էլ։
ՄԱՐՈ
26,01,2014

***
Ասին՝ գութը հանկարծահաս
Ավանդել է հոգին...
Ու՞մ անեծքն էր նետի նման
Զարկել ճերմակ թոքին։

Ով էր ասել՝ մերդ մեռնի,
Այ անիրավ աշխարհ,
Պտտվում ես ինքնահավան,
Շուրջդ այսքան անշահ։

Մի քիչ թեքվիր կամ աջ կամ ձախ,
Տեղ տուր, կողքից անցնենք,
Դե թող մենք էլ լավից- վատից
Մի փոր հացի հասնենք։

Մենակ դու չես, բա մե՞նք, բա մե՜ նք
Մեզ էլ բաժին արա,
Դու կուլ տվիր մի օվկiանոս,
Մենք խաշվեցինք ծարավ։

Չեմ մոգոնում, այսպես ասին՝
Պարզորոշ թե հետին,
Միտք էր՝ ճչաց, արնաթաթախ
Աղավնի կար նետին...

Գիրք 5-րդ
«Ես քո խանդոտ սիրահարն եմ, երկի՛ր․․․»

***
Այս չլուսացող
Խավարի մեջ թավ,
Վերնաշապիկիդ
Բարակ փեշերով
Ծածկեիր, ինչպես
Կիսատ մի կտավ,
Ուսիս մատներիդ
Տեղը նշելով․․․

Ջնջեիր էլի,
Ուրիշ ներկի տակ,
Ուրիշ երանգով
Նորից ծեփեիր
Եվ ամեն անգամ
Ուրիշ լույսի տակ,
Ուրիշ անկյունով
Մի քիչ թեքեիր․․․

Ուրիշ մի կնոջ
Գտնեիր իմ մեջ,
Ինչպես պատկերն էր
Քո որոնածի,
Գիշերվա մթնում
Սատանան գիտե՞
Նման եմ, թե ոչ՝
Քո հորինածին․․․

Ու ոտնաթաթիս
Կամ կրծքիս, թաքուն
Անունդ մի տեղ
Գաղտնագրեիր,
Սեր իմ, ծեգի հետ
Կտավս, մաքուր
Վերնաշապիկիդ
Նման կրեիր․․․․

Գիրք 5-րդ
«Ես քո խանդոտ սիրահարն եմ, Երկի՛ր․․․»

***
Չէ, ես գնալու
Ոչ մի տեղ էլ չունեմ ,
Իմ հեռուն, հայրենիք,
Հյուսիսից հարավն է,
Քո սարերից այն կողմ
Թշնամիներ ունեմ՝
Մեր արյան ամեն մի
Կաթիլի ծարավն են․․․

Ինձ սպանող ցավը
Ներքին առուծախն է,
Որ արվում է մաս-մաս,
Արվում՝ բաժին- բաժին
Եվ քո մի բուռ ազգի
Այսքան աջ ու ձախն է՝
Երբ որդուդ արյունն է
Ծորում կամուֆլյաժին․․․

Ինձ սպանողը
Այս անմիտ առուփախն է,
Բայց ես ուր էլ գնամ
Զայրույթով իմ լռին,
Ամենահեռուն
Դրախտային Արցախն է,
Ամենամոտը՝
Հեքիաթային Լոռին․․․

Թզանիստ բացվածքում
Իմ տաս մատներն են,
Ինձ համար
Ոչ՝ ուրիշ, ոչ ՝ խորթ չկա,
Խորթն իմ այս տերերն են,
Որ սերդ վատնել են,
Որ քեզ մատնել են
Խուճապի ու մահվան․․․

Հերիք է , ոչ մեկի
Չեմ ծախի իմ գենը,
Չեմ դառնա ուծացող ,
Մուրացող ՝ օտարից,
Քանի դեռ կրում եմ ես
Տիրոջ հայերենը,
Երկիր իմ, փրկության
Մասիսը դու տար ինձ․․․

Գիրք 5-րդ
Ես քո խանդոտ սիրահարն եմ, երկի՛ր․․․

Մի քաղցր լավաշ՝
Ուրիշի տված,
Չիր, լավագույնս՝
Շաքարաքլոր,
Բոլորից թաքուն
Ծոցիդ մեջ պահած,
Ինձ էիր տալիս
Ու սաստում՝
Խելո՛ք…

Քո պուճուրն էի,
Տաշտաքերանքը,
Աղուն լցնողը՝
Էրկանքիդ աչքին,
Տաշտդ՝ ծանր ու լի
Հակին տվողը,
Հոգսիդ մեծ մասը՝
Փոքրիկ ուսերիս․․․

Հարսանիքներին
Չէիր գնում կարգին,
Միշտ ասում էիր՝
Ջահելիդ տեղն է.
Նոր շորդ մերն էր,
Հինն էր քո հագին,
Ինչի՞ց էր, որ միշտ
Քեզ լայն կամ նեղ էր․․․

Հիմա ես մեծ եմ,
Դու ես երեխա,
Դեռ նորդ թողած՝
Իմ հինն ես հագնում,
Ես եմ հոգ տանում,
Բայց թե տեղը գա,
Մայրիկ, դեռ խաշամ
Ծոցիդ եմ նայում․․․

Քո սուղ թոշակն է,
Կամ թե՝ տվածս,
Ո՞նց ես հավաքում՝
Բան չեմ հասկանում,
Ի՞նչ նվիրում է,
Մայրիկ, թվածս,
Ես չեմ ճանաչում
Քեզ իրականում․․․

Էլ չի քաղցրանում,
Կյանքս կոնֆետով՝
Թե հայրիկն էլ գա
Երազով կրկին–
Քիչ էլ թևիդ տակ
Տաքացրու, հետո,
Մայրիկ, հուշերիս
Ծնկները գրկիր․․․

2016
«Դարձ ի շրջանս յուր»

Գիշերը
Որ խաղաղ չի եղել,
Դզոտում հսկում էր
Իմ որդին ,
Մահվան մութ
Ճամփան էր շեղել,
Հիշել էր
Քյարամին եզիդի․․․

Գիշերը
Խեղճ որդիս չի քնել,
Իսկ գուցե
Քնել է նա հավերժ,
Արճճե կոտորակն
Ի՞նչ քննե՝
Ծանրացած մտքիս մեջ՝
Հոգեմերժ․․․

Բացվել է ,
Շաղոտ մի լուսաբաց,
Արևը փեշերը փռել է․․․
Չեմ լսում․
Ոչ մի՝ ողբ,
Ոչ մի՝ լաց ,
Մի եկեք ,
Չեմ տեսնում,
Մեռել եմ․․․

Մտքերով իմ մռայլ ու անծիր,
Մեղքերով՝ անձրևոտ, արևոտ,
Դու կաս ﬕշտ՝ քնքշանքով ասացի,
Կլինեմ, ասացիր՝ կարևոր...

Եվ աﬔն ավարտվող սիրո հետ,
Եվ աﬔն ճառագող արևին՝
Մեռնում ես ինձ համար, անհասցե,
Հանուն ինձ ծնվում ես, ավելի՜ն...

Դու ինձ հետ, իմ կողքին ու իմ ﬔջ,
Անընդﬔջ՝ իմ հոգում հարակա,
Դու, իմ որբ, դու՝ իմ ﬔղկ, դու՝ իմ ﬔրկ,
Դու՝ իմ հույս, իմ ﬔծ սեր, իմ սուրբ Ցավ...

Ես ինչպե՞ս, ո՞ւր գնամ առանց քեզ,
Ո՞նց ապրեմ՝ մոլորված ու ﬔնակ,
Առանց քեզ ի՞նչ անուն ունեմ ես,
Առանց քեզ անհասցե ո՞նց կենամ...

Առանց քեզ այս մամռած հնձանում,
Քո ցավից, ե՛ս, Ցա՛վ իմ, կճչամ,
Թե լցվես արցունքիս շիթերով,
Մաճառված ինձ ﬕ նոր համ կտաս։

Թող խﬔն անհագուրդ, թե՝ խﬔն,
Չթքեն, թե՝ դառն եմ ու թթու,
Ու գավաթ գավաթի թե խփեն,
Ցա՛վ, իմ Ցա՜վ, կենացդ լինի թող...

Թող խﬔն շրթեշուրթ, կուﬔկում,
Դու լցվիր, փոթորկիր՝ ծարավից,
Ես գիտեմ, իմ ու քո արանքում,
Կհարբեն անպայման, ի՛մ ցավից...
2001

***
Ցավս քո ցավին
Ծանոթ էր վաղուց,
Հանդիպել էին
Երևի մի տեղ,
Մեկը սիրուն էր,
Մյուսը՝ խելոք,
Մեկը՝ լի գավաթ,
Մյուսն՝ սկուտեղ...

Երեկ տեսնեիր
Ո՜նց են պաչպչվում,
Ո՜նց են լրացնում
Մեկը մյուսին,
Մեկը խոսքի մեջ
Հո սիրտ չէր շոյում,
Մյուսը թևն էր
Փաթաթել ուսին...

Մի ցավի չափ էլ
Չկանք հիրավի,
Մեկ- մեկու բացը
Մի քիչ լրացնենք,
Ես քեզ ջերմացնեմ
Սիրուս հարավից,
Դու քո հյուսիսից
Սիրտս հովացնես...

Գիրք 5-րդ
«Ես քո խանդոտ սիրահարն եմ, Երկի՛ր․․․»

24 апреля ·2017

Ես ձեր աստծու մատաղացուն,
Ես ձեր գառը՝ ողջակեզի,
Ձեր բերանի համն ու քաղցուն,
Ձեր նշխարքը՝ դրած լեզվին․․․

Ես ձեր մոմն ու խունկը՝ ծխող,
Ձեր արյունոտ աջը՝ պաչած,
Ձեր արծաթն ու նյութը՝ ծախվող,
Ձեր հավատքի կուռը՝ խաչած․․․

Ես ձեր պահած աշխարն այս շեն,
Աշխարհամեր գութը՝ արնոտ,
Խիղճը չափած՝ թիզ ու սաժեն,
Կենաց ծառի կուտը՝ դառնոտ․․․

Ձեր ճակատի գիրը ոսկե,
Ես ձեր բախտի ղուշը՝ թառլան,
Ձեր կենացի թասը՝ ոսկրե
Ես ձեր լացն ու խինդը՝ վառման․․․

Ես ձեր փայլը՝ գաղափարի,
Ես ձեր նենգած խոսքը՝ հասու,
Աչքը փակած կանաչ փառի՝
Էն սուրբ գրքի քերած մասում․․․

Ձեր աղոթքն ու ձեր հայր մեղան,
Ես ձեր մերն ու ձեր դրացին,
Պատմության մեջ միշտ հո չեղան՝
Թուրքը, ռուսը կամ վրացին․․․

Հերթով եկաք միսս կերաք,
Հիմա ով ի՞նչ պիտի խուզի,
Սա ընդունեք փառքիս ծերանք,
Կամ հայհոյանք՝ ով ոնց կուզի․․

30հունիսի, 2016 ·

Լքված վանքի
Պատերին
Մի տանտեր մողես ,
Նեղսրտում էր՝
Անտերիս
Մենակ չթողնես․․․

Մի մորեխ՝ կաղ,
Պատմում էր
Արտերի մասին,
Համոզում էր,
Որ գնանք
Քաղենք միասին․․․

Մի բզեզ կար
Իմ պատվին
Երգում էր Բիզե,
Ոչ մի համերգ
Ինձ այպես,
Երբեք, չէր հուզել․․․

Մի ստվեր էր
Ինձ քաշում,
Թե ՝ արի անտառ,
Թփերի տակ
Իմ պահած,
Հովերը առ տար․․․

Աղբյուրներն էլ ասացին ՝
Լռենք , դու խոսիր,
Ախ, միայն թե ,
Մեզ պես միշտ ,
Դու զուլալ հոսիր․․․

Քարերն էլ թե՝
Մեր սրտի
Մամուռն առ , կրիր,
Եվ անունդ ,
Ինչ- որ տեղ,
Մեր կողին գրիր․․․